Anh Trân nghĩ ngợi một lúc, không dám nói thẳng, chỉ đáp: “Bà Triệu nói là sẽ về bàn bạc trước với chồng bà ấy, rồi sẽ hồi âm cho con.”

Dẫu nói vậy, Bà Lớn vẫn không vui. Bà có đôi mắt trũng sâu kiểu Tây, khi còn trẻ cũng xem là có nét, nay tuổi cao, mí mắt đôi rộng thõng xuống, trông như b** ng*c khô héo xệ xuống của mụ vú già, chẳng còn chút sinh khí nào.

Bà rít một hơi thuốc, làn khói xám trắng lượn lờ, nghiêng đầu liếc sang Cậu Năm, ý tứ rõ ràng: Bà vợ này của con đầu óc không lanh lợi, chuyện vặt vãnh thế mà cũng làm không xong; phải gọi con dâu ba đi, ngựa chết còn có thể coi như ngựa sống mà chữa.

Sắc mặt Anh Trân hơi đổi. Bà Lớn thừa biết cô không hòa thuận với chị dâu ba, vậy mà vẫn cố ý chê cô khen người ta ngay tại đây, rõ ràng là muốn làm nhục cô.

Cô liếc nhìn sang Cậu Năm. Hắn dường như không nghe thấy; mà cho dù có nghe, hắn cũng sẽ không nhúng tay vào cuộc chiến giữa đàn bà. Hắn tiện tay cầm lấy một chiếc bình cổ nền xanh men phấn vẽ hoa chim dây tử đằng, cổ dài, đưa lên ngắm nghía kỹ lưỡng, như đang bóp cổ con gà béo, chờ giá mà bán.

Bà Lớn nói: “Đừng làm rơi đó, đồ cũ đời Quang Tự nhà Thanh, cũng đáng mấy đồng đấy.”

Sắc mặt Cậu Năm lập tức sáng bừng. Ánh nắng chiều lướt qua cửa sổ như luồng đèn sân khấu, bốp một cái chiếu lên người hắn, khiến cả thân hình như trong suốt. Bà Lớn hừ lạnh một tiếng: “Đừng có động óc xấu, không thì ta không khách khí đâu.”

Cậu Năm cười gượng gạo, rồi lại thao thao kể chuyện hùn vốn mở nhà máy dệt với bạn bè. Sau khi hắn rút lui, cậu hai nhà họ Tào thế chỗ, bên Tùng Giang đã có sẵn xưởng, ngày khai công chỉ riêng pháo đã nổ mù mịt nửa bầu trời.

Bà Lớn hút thuốc, không nói gì. Một lúc sau, bà lạnh lùng liếc Anh Trân: “Còn đứng ì ra đó làm gì? Chẳng phải bên nhà cậu đã tới rồi sao?”

Anh Trân lúc này mới cáo từ vài câu, ưỡn thẳng lưng, chậm rãi đi ra ngoài, để khỏi mang tiếng bỏ chạy thục mạng, càng khiến người ta có cớ mà bàn tán. Gần tới cửa, giọng nói hạ thấp của Bà Lớn bay vào tai cô: “Lúc phú quý thì chẳng thấy đâu, đến khi sa sút mới mò tới, đúng là sao chổi.”

Cậu Năm cười hì hì mấy tiếng, giọng đời không sợ gì.

Vừa ra ngoài, tiết trời oi ả như đang hấp hoa quế, lưng cô dính mồ hôi nhớp nháp. Một bà vú đang cúi người gom đầy đất lá rụng cho vào bao tải, vừa gom xong, một cơn gió thổi qua lại rơi kín đất.

Cô đi về viện của mình. Hai bên là lầu nhỏ, giữa là một hành lang xuyên nhà; mấy phòng của các anh em đều ở đây, như đàn châu chấu xâu trên cùng một sợi dây.

Mái nhà kiểu cũ vươn rất rộng, ánh nắng không lọt vào được, mọi thứ đều âm u ẩm thấp. Tường là lớp xi măng loang lổ nấm mốc, khoét những ô cửa vuông vức; khung cửa màu đỏ san hô đã phai, lắp kính trắng, rèm cửa xanh nhạt buông hờ che không che, trông như có người núp phía sau lén nhìn ra ngoài.

Anh Trân nhớ lúc mình mới gả vào, trong phủ mời mấy chục thợ tới tu sửa chỉnh trang, tiếng búa gõ leng keng, trong không khí phảng phất mùi sơn dầu, náo nhiệt vô cùng. Nay cảnh tượng thì mỗi năm mỗi kém, nhà cửa cũng già đi theo.

Cô nghe thấy mọi người đang kéo đàn hồ cầm, dì Tạ ê a hát theo. Dì vốn xuất thân từ chốn kỹ viện, lúc mới gả vào, giọng hát trong trẻo như tiêu như sáo; nay nghe lại đã chẳng còn như xưa, thoang thoảng một cảm giác sống sót sau tai kiếp.

Cô theo khúc nhạc ấy bước về phòng. Vừa vào cửa đã thấy nha hoàn Minh Phượng đón tới: “Cậu lão gia và họ nhà bên đó chờ ở gian giữa đã lâu rồi ạ.”

Anh Trân “ừ” một tiếng, đi về phía gian giữa, thấy một bé gái bám vào cánh cửa hé đầu nhìn trộm. Vừa trông thấy cô, con bé liền rụt lại. Bước qua bậc cửa, đập vào mắt là năm sáu chiếc rương gỗ hồng mộc xếp trên đất, trông rất chắc nịch, nặng trĩu. Minh Phượng vén rèm lên, liền thấy đàn ông ngồi trên ghế uống trà, đàn bà dắt theo bé gái đứng đối diện cô, dáng vẻ lúng túng. Thấy cô, họ vội cười chào: “Chào cô ạ!”, rồi dỗ dành bé gái gọi cô. Con bé rụt rè, gọi lấp lửng một tiếng, rồi nép người trốn ra sau lưng người đàn bà.

Dẫu đã nhiều năm không gặp, nhưng rốt cuộc là ruột thịt máu mủ, vẫn nhận ra được dáng vẻ của anh chị mình.

Anh Trân gật đầu, ngồi xuống chiếc ghế đối diện họ. Minh Phượng xách ấm rót trà cho cô. Chị dâu cô cười lấy lòng: “Trong rương có để gà muối, vịt muối, giò heo muối, bánh nếp với gạo nếp. À đúng rồi, còn có sườn heo kho tương nữa. Anh nó bảo cô thích ăn nhất đồ của Tam Phượng Kiều, nên mang nhiều hơn chút. Dọc đường ép chặt trong rương, phiền các cô mau mở ra lấy phơi, kẻo ủ hỏng mất.”

Anh Trân nói lời cảm ơn, sai Minh Phượng đi mở rương lấy đồ. Chị dâu đẩy khẽ bé gái một cái: “Con đi đi, con biết để ở rương nào mà.”

Bé gái núp sau lưng ghế của mẹ, ngón tay bấu chặt vào mấy mắt mây lồi lên của chiếc ghế mây cũ, thẹn thùng không chịu đi.

Minh Phượng dỗ dành: “Chị dẫn em đi ăn kẹo nhé, có vị sữa, vị quýt, vị bạc hà, còn có cả socola nữa.”

Cơn thèm thắng được nỗi sợ, con bé ngoan ngoãn đi theo.

Tuy hoàng hôn đã gần kề nhưng trời vẫn chưa tối hẳn, để tiết kiệm điện nên không bật đèn. Trong phòng mờ mờ tối, chỉ có ánh sáng lọt vào qua những ô hoa chạm trên khung cửa sổ. Anh Trân ngồi gần, từng vệt sáng lay động hắt lên mặt cô, làm sáng lên nụ cười nhàn nhạt nơi khóe môi.

Anh chị cô vẫn lén nhìn sắc mặt cô, lúc này mới thầm thở phào nhẹ nhõm, như trút được gánh nặng, khẽ hừ hừ cười. Chị dâu nịnh nọt: “Cô vẫn còn trẻ trung thế này.”

Anh Trân lại thấy chua chát. Cách nói chuyện của chị dâu không hề có sự xa cách của mấy năm sau khi gặp lại lần đầu, giống hệt như mới hôm qua gặp, hôm nay lại tình cờ chạm mặt, nói toàn những câu xã giao kiểu “đã ăn cơm chưa”, cố tình quên đi quãng trống dài ở giữa, có lẽ muốn một nét bút xóa sạch.

Nhưng quãng trống ấy đâu phải là trống không, nó đậm đặc đến mức gần như nuốt trọn cả cuộc đời cô.

Cô bĩu môi về phía lưng bé gái: “Đây là Quế Châu à?”

Chị dâu lắc đầu: “Cô nhận nhầm rồi, Quế Châu gả chồng từ năm kia. Đây là đứa nhỏ nhất, tên là Quế San.”

“Quế Châu cũng lấy chồng rồi.” Anh Trân lẩm bẩm.

“Chứ sao.” Anh trai cô từ nãy vẫn im lặng, lúc này mới mở miệng, “Giữ tới hai mươi lăm tuổi mới gả được. Giữ nữa là phải đi làm vợ kế cho người ta.”

Anh Trân mỉm cười: “Gả được cho người mình vừa ý, muộn chút thì có sao, đừng như em.”

Anh trai cô vặn cổ định nói tiếp, bị chị dâu liều mạng liếc mắt ngăn lại, vội cướp lời: “Đúng lý ấy! Đúng lý ấy! Anh chị cũng không ép nó quá, chỉ sợ sau này thành thù oán, hôn sự này cũng là nó tự gật đầu đồng ý.”

Anh Trân nói một câu “thật tốt”: “Rốt cuộc là con gái ruột của mình, đâu như người ngoài mà dễ lừa.”

Anh trai cô ngồi ở góc trong cùng của căn phòng, sát bức tường, bên cạnh là bàn thờ thần. Trên mặt anh ta như phủ một tầng khí đen, mờ mịt không nhìn rõ biểu cảm, nhưng chắc chắn là không vui. Anh ta nặng nề đặt mạnh chén trà men lam xuống bàn.

Anh ta vốn thích làm bộ làm tịch, bày sắc mặt, nhưng là làm cho ai xem đây? Giờ đâu còn như ngày trước, ai ai cũng sa sút, lại sa sút thêm.

Ba người bất giác rơi vào im lặng. Chị dâu sốt ruột muốn hòa giải nhưng lúng túng không biết nói gì, vắt óc suy nghĩ, trên mặt vô thức lộ ra vẻ phiền não. Cuối cùng vẫn là Anh Trân lên tiếng hỏi: “Mộ phần cha mẹ chôn ở đâu?”

Giọng anh trai cô ù ù: “Dưới chân núi Tiểu Hoa, cách nhà cũ chừng một dặm. Ở đó có một ngôi chùa Quan Âm, phong thủy cũng được. Không phải tôi chọn, lúc hai cụ còn sống đã sớm định sẵn rồi.”

Anh Trân nghiêm túc nhớ lại. Dẫu sao cũng đã hơn mười năm, nhiều cảnh cũ mờ mờ ảo ảo, mà cô lại hay mộng mị, về sau đến cả thật giả cũng khó phân biệt. Nghĩ hồi lâu mới không chắc chắn hỏi: “Ở đó có một hàng táo phải không?”

Chị dâu cười nói: “Đúng thế, cô vậy mà còn nhớ.”

Anh trai cô tiếp lời: “Sau này chặt hết rồi.”

“Sao lại thế?”

“Thầy xem phong thủy nói mộ đặt ở đó thì tốt thật, chỉ có điều hàng táo là đại hung, vì chữ ‘táo’ ngụ ý là ‘sớm’. Chẳng lẽ hai cụ muốn sớm xuống mồ hay sao? Nghĩ ra thì đúng là không cát lợi, thôi thì chặt sạch không chừa cây nào.”

Anh trai cô nói nghe huyền hồ lắm, vẻ mặt lại rất thản nhiên.

Anh Trân nửa tin nửa ngờ. Cây táo vốn được coi là vượng tài, vượng vận, vượng con cháu, an gia bình loạn, nào có gì không lành. Nhưng chuyện xưa không thể truy cứu, cô cũng chỉ thấy tiếc: “Hàng táo đó có tuổi rồi. Em nhớ năm nào tháng sáu hoa nở rộ, tháng bảy tám thì kết trái, đỏ rực đầy cành, vừa giòn vừa ngọt. Người quản sự cầm sào tre dài đập xuống, táo rơi đầy đất, chúng em nhặt bỏ vào rổ.”

Đám tiểu thư như bọn cô hồi đó không cần tự tay làm, chỉ cốt lấy chút thú vui đồng quê.

Rồi về sau, cô đứng dưới tán cây, xuyên qua những chiếc lá ngập ánh nắng nhìn gương mặt thanh tú của người ấy, trong lòng bỗng sáng lên một thoáng. Hóa ra là kẻ hầu ngoài hành lang đang thắp đèn lồng đỏ.

Ba người thoáng chốc lại rơi vào im lặng. Chị dâu có phần sốt ruột, hạ giọng lẩm nhẩm: “Thật ra hồi đó, dù không chặt thì cũng phải chặt, trong nhà đã hết tiền sinh sống rồi… giờ lại càng khó khăn hơn…”

Anh Trân nhấp một ngụm trà cho trơn cổ họng: “Thời thế bây giờ, mấy nhà được yên ổn đâu. Phủ này cũng mỗi ngày một sa sút, chúng em rồi cũng chẳng cầm cự nổi.”

“Lạc đà gầy vẫn lớn hơn ngựa.” Chị dâu cười nói. “Cô than nghèo với anh chị, thế là khách sáo quá rồi!”